- Ortodonti nedir?
“Ortodonti” terimi latince düzgün veya doğru anlamına gelen “orthos” ve dişler anlamına gelen “dontos” kelimelerinden oluşan diş hekimliğinin bir uzmanlık dalına verilen isimdir . Ortodonti; braketler, teller, apareyler vs. yardımıyla yanlış hizalanmış dişleri veya çene bozukluklarını düzelterek dişlerin, çenelerin ve yüzün anormal konumlanmasını yönlendirmeyi hedeflemektedir. Ortodonti biliminin tedavi alanına ayrıca dudak damak yarıklı bebeklerin tedavileri, uyku bozukluklarında kullanılan aygıtlar ve eklem tedavileri de girmektedir.
- Ortodontik tedavi için görülen belirtiler nelerdir?
Ortodontik problemleri dişsel ve iskelet yapıya bağlı olarak değerlendirmek gerekirse; alt çenenin önde/geride olması gibi iskeletsel yapıdaki bozukluklar genellikle erken dönemlerde aile ve sosyal çevre tarafından kolaylıkla fark edilebilmektedir. Üst keser dişlerin önde konumlanması, derin örtülü kapanış, açık kapanış, çapraşıklık ve boşluklar ( diastema) gibi dişsel problemler ise ortodontik tedavi için görülen belirtiler arasındadır. Şiddeti arttıkça aileler tarafından fark edilebilir hale gelmekle birlikte, diş hekimi muayenesi sırasında da ortaya çıkabilmektedir.
- Ortodontik tedavi görmemiş hastalar hangi sorunlar ile karşılaşır?
Amerikan Ortodonti Birliği’nin de bildirdiği gibi ağız sağlığı genel sağlığa açılan bir penceredir. Ortodontik tedavi, dişlerin düzgün fonksiyon ve estetiğini sağlayarak sağlıklı gülüşler oluşturmaya yardımcı olmaktadır. Sağlıklı ve güzel bir gülüş hastanın özgüvenini arttırmaktadır.İyi bir kapanış, ısırma çiğneme ve konuşmayı kolaylaştırır. Çapraşık dişlerin temizlenmesi daha zordur, diş minesinin anormal şekilde aşınmasına ve çürüklere neden olabilir ve bu da daha kapsamlı ve pahalı yöntemlerle tedavi gerektirebilir.
- Ortodontik tedavi sırasında kullanılan yöntemler nelerdir?
Günümüzde metal, seramik ve görünmez (lingual teknik), mikro diş tellerinden şeffaf plaklara kadar birçok tedavi seçeneği bulunmaktadır. Her birinin kendi kullanım alanları vardır. Ortodontistler, yaş, çene bozuklukları, diş boyutlarındaki farklılıklar gibi değişkenlere dayalı olarak tüm olasılıkları göz önünde bulundurarak kişiye özel tedavi planlaması yapmaktadır. En uygun tedavi seçeneğini belirleyerek, hasta isteğini de göz önünde bulundurarak ideal yöntem seçilmektedir. Geleneksel metal ve seramik braketler, dişlere yapıştırılan braketler ve braketlerdeki yuvalardan geçirilmiş tellerden oluşur. Şeffaf plaklar, bireyin dişlerine uyacak şekilde oluşturulmuş şeffaf, ince, plastik benzeri takılıp çıkarılabilen materyallerdir. Bunlara ek olarak dişlerin iç yüzeylerine yapıştırılan teller ilen yapılan tedavi alternatifleri de bulunmaktadır.
- Ortodontik tedavinin belirli bir yaşı var mıdır?
Sizde veya çocuğunuzda ciddi şekilde çapraşık dişler veya kapanış bozukluğu mevcut ise diş telleri için ideal bir yaş olup olmadığını merak ediyor olabilirsiniz. Ağız ortamı ve dişler bebeklikten yetişkinliğe kadar dinamik bir ortamdır. Bu nedenle, çocuğunuzun diş teline ihtiyacı olup olmadığını veya gelecekte olacak mı diye merak ediyorsanız, bir ortodontiste danışmak en iyisidir, böylece herhangi sorun mecvut ise erkenden tespit edebilmektedir. İlk ortodontist ziyareti için gereken belirli bir yaş yoktur. Birçok ortodontist, bir uzmana görünmek için en iyi zamanın kalıcı dişlerinin çıkmaya başladığı 7 yaş civarı olduğunu düşünmektedir. İdeal olarak sabit teller ile yapılacak tedavilerin yaşı ise daimi diş köklerinin tamamlandığı 12-13 yaşlar civardır. Diş telleri için herhangi bir yaş sınırı yoktur, yetişkinler için de birçok seçenek mevcuttur. Diş etlerinizin ve kemiklerinizin sağlıklı olması koşuluyla her yaşta uygulanabilen bir tedavidir.
- Hangi ortodontik tedavi yöntemi daha avantajlıdır?
Günümüzde birçok yöntem ve teknik ile ortodontik tedavi tedavi yapılabilmektedir. Bu yöntemler aynı sonuca farklı alternatiflerle ulaşmamızı sağlamaktadır. Yöntemi avantajlı hale getirecek ise hekimin tedavi alternatiflerinin var olan problemlere uygunluğunu ve hasta uyumunu iyi analiz ederek ideal yöntemi belirlemesidir.
- Çapraşık dişler başka sorunlara yol açabilir mi?
Tedavi edilmemiş ortodontik problemler kişinin özgüven kaybına, çiğneme ve konuşma bozukluğuna neden olabileceği gibi; dişlerde besin gömülmesinin neden olduğu artmış çürük riskine, dişeti rahatsızlıklarında artış ve dişlerin maruz kalabileceği travma riskinde artışa neden olabilir.
